Charakterystyka ogólna

Olesno położone jest w północno - wschodniej części województwa opolskiego na styku z województwem śląskim. Graniczy z gminami: Kluczbork, Gorzów, Dobrodzień, Lasowice Wielkie, Radłów, Zębowice, Przystajń, Ciasna.

mapa.jpeg

Olesno jest siedzibą gminy i zarazem powiatu obejmującego 7 gmin o łącznej liczbie mieszkańców 67.964 ( stan na dzień 31 grudnia 2006 r. ). Pod względem fizyczno-geograficznym gmina leży na pograniczu równiny Opolskiej i Wyżyny Woźnicko – Wieluńskiej.
Sieć wodną tworzą rzeki: Stobrawa i Liswarta. Znajdują się tu także dwa zbiorniki wodne: Kucoby i Stare Olesno. Elementem wyróżniającym wśród gmin opolskich jest wysoki udział lasów (42%) przewyższający
znacznie wskaźniki lesistości województwa (26.2%) i kraju.
Lasy gminy Olesno należą do kompleksu lasów Stobrawsko - Turawskich podlegających ochronie. Przeważa świerk i sosna.
 
Pod względem potencjału gospodarczego gmina Olesno należy do średnich w województwie opolskim. Aktualnie zarejestrowanych jest 2530 podmiotów gospodarczych.

Olesno jest ważnym węzłem komunikacyjnym, przez który przebiega droga krajowa nr 11 Bytom – Lubliniec – Olesno – Kluczbork – Poznań oraz drogi wojewódzkie nr 494 Częstochowa – Olesno – Opole, nr 487 Olesno – Praszka – Byczyna i nr 901 Olesno – Dobrodzień – Gliwice.
Powiązania te wspomaga linia kolejowa Lubliniec – Olesno – Kluczbork – Poznań.

Pośród 71 gmin województwa opolskiego, gmina Olesno zajmuje obszarowo 4 miejsce (241 km2).
Liczba mieszkańców wynosi 18.141. W mieście mieszka 9 662 osób (stan na 8 października 2009 r. ).

W granicach administracyjnych gminy leży 18 sołectw: Bodzanowice, Borki Wielkie, Borki Małe, Boroszów, Broniec, Grodzisko, Kolonia Łomnicka, Kucoby, Leśna, Łomnica, Łowoszów, Sowczyce, Stare Olesno, Świercze, Wachów, Wachowice, Wojciechów, Wysoka.

Większość gleb gminy Olesno należy do typu pseudobielicowego, częściowo brunatnego i czarnych ziem. Materiałem glebotwórczym są przeważnie piaski zwałowe, piaski i piaskowce jurajskie i gliny morenowe.

Doliny rzeczne zajęte są przez gleby hydrogeniczne: torfy, gleby mułowo – torfowe oraz gliny.
Pod względem mechanicznym przeważają gleby wytworzone na piaskach słabo gliniastych oraz piaskach gliniastych, gleby wytworzone z glin zwałowych oraz piasków naglinowych lekkich i średnich występujących niewielkimi płatami na południe od Olesna oraz na zachód od Boroszowa.

Dość ubogie siedliska glebowe występujące w gminie Olesno powstałe z utworów lodowcowych , warunkują występowanie głównie lasów iglastych.

Pod względem struktury własnościowej dominują zdecydowanie lasy państwowe wchodzące w skład trzech nadleśnictw.
Gmina Olesno powiązana jest hydrologicznie z powiatem Kluczbork dolinami rzek Stobrawy, Bogacicy, Budkowiczanki i kopalnymi strukturami wód podziemnych rzeki Stobrawy oraz z terenami województwa śląskiego doliną Liswarty.

Skład gatunkowy świata zwierzęcego jest różnorodny, a cechująca go przejściowość zoogeograficzna zapewnia mu stan względnej równowagi przyrodniczej. Na terenach leśnych obserwuje się jelenie, sarny, dziki, lisy, kuny, tchórze, borsuki, wydry, bażanty, kuropatwy, zające, jeże, wiewiórki. 

Wśród ptaków występują sokoły, pustułki, myszołowy, jastrzębie, kanie czarne, puszczyki, błotniaki stawowe, bąki, rzadziej bociany czarne oraz żurawie. 

Najczęściej występujące gady to żmija zygzakowata, zaskroniec zwyczajny, padalec, jaszczurka żyworodna i zwinka. Płazy to żaba wodna i trawna, ropucha zwyczajna i zielona. 

Dziesięć dębów w Boroszowie, trzy modrzewie oraz jeden jawor w Leśnej to pomniki przyrody.
Jako pomnik przyrody traktowany jest także głaz narzutowy znajdujący się w Łomnicy.

 

 
Pliki dźwiękowe:
MP3Piosenka o Oleśnie_1 - Wykonanie konkursowe słowa Ewa Kulik, muzyka Jan Kaczmarek) 6.0 MB.mp3
MP3Piosenka o Oleśnie_2 - Słowa Ewa Kulik, muzyka Jan Kaczmarek, śpiew Katarzyna Suchara, chórki Arkadiusz Suchara 4.1 MB.mp3
MP3Piosenka o Oleśnie_3 - Podkład muzyczny 4.5 MB.mp3
 

 

Miasto i gmina w liczbach

Ogólna liczba mieszkańców gminy: miasto - 9250 wieś - 8351

Powierzchnia gminy Olesno wynosi 241 km2 

MAPA OLESNO.jpeg

Pliki do pobrania:
JPEGMAPA OLESNO.jpeg

Sołectwa Gminy Olesno

 

Miejscowość Sołtys Liczba mieszkańców Pow. w ha
Bodzanowice Jan Pisarek  996 2.217,58
Borki Małe Teresa Wiendlocha  480 793,43
Borki Wielkie Maria Kurpiel  930 2.522,51
Boroszów Ewa Wieczorek  274 908,22
Broniec Jan Jendrszczok  192 575,43
Grodzisko Waldemar Stampski  251 768,76
Kolonia Łomnicka Brygida Ważny  277 1.134,22
Leśna Teresa Olejniczak-Wszoła  213 2.220,14
Kucoby Tomasz Kopacz  195 382,82
Łowoszów Renata Glomb  513 738,73
Łomnica Stefan Leś  479 1.914,47
Sowczyce Łukasz Famuła  683 835,61
Stare Olesno Waldemar Dragon  477 1.100,12
Świercze Barbara Nowak  599 1.626,64
Wachów Teresa Stampska  256 743,30
Wachowice Piotr Grzesik  306 197,28
Wojciechów Edeltrauda Zug  861 2.557,88
Wysoka Renata Wolny  422 1.276,99

 

Bodzanowice
Pierwsza wzmianka źródłowa o tej wsi pochodzi z 1447 roku. Bodzanowice kiedyś stanowiły dobra hrabiowskiego rodu von Reichenbach. Pozostałością po właścicielach jest dworek, w którym obecnie mieści się poczta. Przez miejscowość w czasie III powstania śląskiego przebiegała tzw. Linia Korfantego. Po powstaniach śląskich do 1945 r. znajdowało się tam polsko-niemieckie przejście graniczne. W 1933 r. wzniesiono kościół parafialny pw. NMP. Kościół powstał na miejscu poprzedniego, drewnianego, który został przeniesiony do miejscowości Ciasna. W rejonie Bodzanowic wydobywano rudę żelaza i wapń, dlatego w 1850 r. postawiono we wsi dwa wielkie piece.

Borki Małe
We wsi znajduje się filialny kościół pw. Wniebowzięcia NMP i św. Grzegorza. Pierwotny, drewniany o konstrukcji zrębowej pw. św. Grzegorza powstał przed 1750 r. Po II wojnie światowej kościół rozbudowano, niestety spalił się w 1952 r. Na jego miejscu stoi dziś kapliczka, a nowa świątynia powstała niedaleko pierwotnego kościoła. We wsi znajduje się: restauracja, hotel i ośrodek jazdy konnej „Na Kamieniu" oraz zajazd restauracyjno-noclegowy „Rogal Bar" z kręgielnią i bilard-barem.

Borki Wielkie
To najstarsza miejscowość w okolicy. Po raz pierwszy wzmiankowano o niej w 1193 r. w liście papieża Celestyna III do opata klasztoru NMP na Piasku we Wrocławiu. We wsi znajduje się cmentarny, drewniany kościół pw. św. Bartłomieja i św. Marcina o konstrukcji zrębowej z 1697 r., z dobudowaną w 1789 r. wieżą. Staraniem budowniczego parafialnego kościoła pw. Bożego Ciała w Oleśnie- ks. Brunona Alexandra- w 1905 r. zostali tu sprowadzeni OO. Franciszkanie, którzy w latach 1906- 1907 wybudowali klasztor. W 1911 r. postawili nowy kościół pw. św. Franciszka z Asyżu. Kościół jest murowany w stylu neogotyckim. Znajduje się w nim tryptyk z XV w. oraz scena zaśnięcia NMP. W okresie Bożego Narodzenia w kościele stawiana jest monumentalna szopka. Parafia została erygowana w 1942 r. Wcześniej posługę duszpasterską sprawowali duchowni z Olesna. Gdy w XVIII w. w Borkach Wielkich zaczęto wypalać węgiel drzewny i wytapiać żelazo z rud darniowych, w 1783 r. hrabia Gotlieb von Jordan postawił we wsi piec i dwie świeżarki. W Borkach Wielkich warto odwiedzić gospodarstwo agroturystyczne z ośrodkiem jazdy konnej „U Bayera".

Boroszów
Wieś obfituje w osobliwości przyrodnicze nadające się na malarskie pejzaże: wiekowe dęby- pomniki przyrody, staw, lasy, łąki, pola i bagna. Znajdują się tam pozostałości po dawnym zespole dworskim. Drewniany kościół filialny pw. św. Marii Magdaleny o wystroju rokokowo-klasycystycznym, orientowany, zrębowy, z gontowym dachem został zbudowany w 1679 r., następnie w 1789 r. przebudowany. W Boroszowie wydobywa się glinę dla potrzeb miejscowej, prywatnej cegielni.

Broniec
Nazwa wioski wywodzi się od słów „bronić się", bowiem z miejscowością związane są opowiadania o szwedzkich żołnierzach, przed którymi bronili się w XVII w. jej mieszkańcy. Upamiętnia to krzyż stojący na miejscu grobów z czasów najazdów tatarskich w XIII w. i szwedzkich w XVII w. Groby Szwedów rozsiane są także po lesie. Od 1942 roku Broniec podlega parafii w Borkach Wielkich. We wsi znajdują się kapliczki: św. Alojzego oraz Matki Boskiej.

Grodzisko
Wieś, której nazwa wskazuje na istnienie kiedyś na jej miejscu pradawnego grodu. Była to prawdopodobnie warownia plemienia Opolan wzniesiona na wzgórzu, na którym stoi obecnie kościół epidemiczny św. Rocha. W 1482 r. Olesno zakupiło Grodzisko. W 1774 r. założona została kolonia Walspeck, licząca 10 zagród, a w 1775 r. z 12 zagród utworzono kolonię Rosenheim. Do 1871 r. należały one do Olesna. W 1738 r. na Grodzisku miało miejsce jedno z ostatnich spaleń żywcem na stosie. Znajdowało się tam także mauzoleum Tatara, zwanego Turkiem, zniszczone w XIX w.

Kolonia Łomnicka
Osada założona w XVIII w. przez ród Gesslerów, w miejscu śmierci Tella- ulubionego psa marszałka Fryderyka Leopolda Gesslera. W latach 1958-1963 zbudowano kościół pw. Matki Boskiej Fatimskiej, słynący z nabożeństw fatimskich.

Kucoby
Osada położona ok. 15 km od Olesna jest świetnym miejscem na biwak. Znajduje się tam zalew na rzece Liswarcie i Ośrodek Wypoczynkowy ZHP. Organizowane są tam sportowe wyścigi psich zaprzęgów „Śladami psich łap". Po 1922 r. w rejonie Kucob przebiegała granica polsko-niemiecka. Miejscowość o malowniczym krajobrazie, terenie zróżnicowanym pod względem siedlisk- lasy sosnowe, łąki, pola, murawy, zespoły roślinności wodnej. Znajduje się tam dużo cieków wodnych, gęsta sieć hydrograficzna, rzeka Prąd.

Leśna
Miejscowość na szlaku im. Józefa Jeziorowskiego, który urodził się w tej wsi. Znajdują się tam źródła dwóch rzek: Dobrej i Stobrówki, a osobliwości natury w postaci unikalnego kompleksu starodrzewu można podziwiać przy rozlewiskach Pieklisko i Wilcza Woda, gdzie rosną wiekowe modrzewie (3 pomniki przyrody) oraz buki i jawory.

Łomnica
We wsi znajduje się kościół parafialny pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej, zbudowany w latach 1916-1917 w miejscu poprzedniego, drewnianego, przeniesionego do Sowczyc. Kościół jest murowany, neobarokowy, z płytą nagrobną Jerzego Adolfa Marschalla (1753), z herbem i portretem zmarłego malowanym na blasze. W kościele znajduje się kopia cennego obrazu Matki Boskiej z pocz. XVI w. ze szkoły włoskiej Rafaela, przywiezionego z Czech przez marszałka Gesslera. W latach 90-tych oryginał obrazu przeniesiony został do Muzeum w Opolu. Niegdyś we wsi mieściło się prywatne Muzeum Pożarnictwa p. Józefa Trajdosa. Na terenie Łomnicy znajduje się pomnik przyrody- głaz narzutowy. Na cmentarzu jest zbiorowa mogiła powstańców. Przez wieś płynie rzeka Łomniczanka. W miejscowej szkole nauczał Józef Lompa.

Łowoszów
Z inicjatywy proboszcza Zbigniewa Donarskiego zbudowano w Łowoszowie nowy kościół filialny pod wezwaniem NMP Wspomożenie Wiernych, konsekrowany w 1987 r. przez księdza biskupa Alfonsa Nossola.

Sowczyce
We wsi znajduje się drewniany, cmentarny kościół św. Antoniego z Padwy wzniesiony w 1586 r., który w 1917 r. został przeniesiony z Łomnicy. W kościele znajduje się barokowa ambona i barokowy ołtarz. Po wybudowaniu w Sowczycach nowego kościoła, od 1962 r. pełni on rolę kościoła cmentanego. We wsi znajduje się także pałac z końca XIX w. z parkiem, należący kiedyś do Gesslerów. Obecnie mieści się tam Państowy Dom Dziecka. Na cmentarzu znajduje się mogiła powstańców śląskich z lat 1919-1921.

Stare Olesno
We wsi znajduje się kościól pw. św. Marii Magdaleny sprzed 1679 r., drewniany, zrębowy z wieżą. Na uwagę zasługuje obraz Matki Boskiej z XVII w. Od 1913 r. Stare Olesno zostało samodzielną parafią, a jej pierwszy proboszcz, ks. Franciszek Marx, wybudował obecną plebanię. Wieś należała do wielu arystokratycznych rodów: Kosickich, Paczyńskich, Frankenbergów, Maltitzów, von Lieres und Wilkau. Po właścicielach pozostał zespół pałacowo-parkowo-folwarczny. Znajduje się tam obecnie „Hodowla Ziemniaka Zamarte". Nad zalewem wodnym znajduje się ośrodek wypoczynkowy „Anpol". W okolicy jest także ośrodek Horn z dwoma stawami hodowlanymi oraz zwierzętami, np.: strusiami, białym kucykiem, sarnami, a także placem zabaw dla dzieci. Miłośnikom wędkarstwa oferuje się połowy takich ryb jak: karp, pstrąg czy lin, a smakoszom: dania z ryb.

Świercze
W miejscowości znajdują się pozostałości po parku i pałacu arystokratycznym rodziny von Studnitz. Ostatni właściciel majątku, Hans von Studnitz, gościł w nim m.in. asa niemieckiego lotnictwa, barona Manfreda von Richthoffena, zwanego „czerownym baronem", a także przyjaźnił się z Helmutem Jamesem von Moltke z Krzyżowej, znanym niemieckim antyfaszystą. W parku pozostały groby Felixa II i jego żony Heleny.

Wachowice
Miejscowość na trasie szlaku Józefa Jeziorowskiego. W Wachowicach ma swoje źródła rzeka Stobrawa, która to płynąc w kierunku Namysłowa i tamtejszych Borów Stobrawskich wpływa zań do Odry.

Wachów
Jest jedną z najstarszych wsi poświadczonych źródłowo w akcie z 1244 r. Jej nazwa wywodzi sie od pierwszych właścicieli- państwa Wachowskich. We wsi znajduje się klasycystyczny dwór z I poł. XIX w. oraz drewniany kościół św. Wawrzyńca z 1706 r., zrębowy z wieżą, szalowany, z podcieniami-sobotami o dachu gontowym. Wewnątrz znajduje się cenny gotycki krucyfiks z pocz. XV w. Podczas remontu kościoła znaleziono dokumenty opisujące niedolę miejscowych chłopów.

Wojciechów
We wsi stoi pomnik św. Wojciecha z 1997 r. postawiony w milenium jego męczeńskiej śmieci. Wg legendy święty przechodząc przez nasze ziemie, głosząc Słowo Boże zatrzymał się w miejscowości nazwanej na jego cześć Wojciechowem. (Albrechtsdorf- od Adalbert lub Albrecht- pod takimi imionami był Wojciech czczony w Europie zachodniej). Wioska należała do właścicieli Olesna, hrabiowskiego rodu Gaschinów, potem Bethusy- Huc. W czasie II wojny światowej w 1939 r. zestrzelono nad Wojciechowem samolot bombowy „Karaś" z trzema polskimi lotnikami. Wydarzenie to upamiętnia Pomnik Lotników Polskich na cmentarzu komunalnym w Oleśnie. W Wojciechowie po II wojnie światowej utworzono, jedyny w powiecie oleskim, obóz dla osób narodowości niemieckiej i podejrzanych o przynależność do NSDAP.

Wysoka
Wg legendy spisanej w kronice parafii wieś Wysoka mieli założyć po 1429 r. zbiegli przed husytami mieszkańcy Osiny. Dokumenty archiwalne wymieniają jednak wioskę jeszcze przed rokiem 1339 i 1369. Pierwsza właścicielka wioski, pani Wysocka, poleciła wśród lasów założyć wioskę i wybudować kościół. Osada była wolną wsią, a jej mieszkańcy posiadali spisane prawo upoważniające ich do korzystania z okolicznych lasów. W 1518 r. Bernard Wysocki sprzedał Wysoką Olesnu. Parafia jest bardzo stara- istniała już w 1339 r. W tym samym roku wzmiankowany był Kościół pw. św. Mikołaja i Małgorzaty. Poprzedni, drewniany, wg tradycji z 1418 r. został rozebrany w czasie budowy obecnego z 1907 r. murowanego, neoromańskiego.
Pomnik ofiar faszyzmu upamiętnia publiczne powieszenie w 1944 r. dziesięciu młodych więźniów- Polaków- w odwecie za przypadkową śmierć niemieckiego żandarma H. Spiessa z rąk polskich partyzantów.

 

 

MAPA GMINA OLESNO.jpeg

Pliki do pobrania:
JPEGMAPA GMINA OLESNO.jpeg

Insygnia miasta

herb-olesno.jpeg

Herb Olesna Herbem miasta Olesna jest tarcza dzielona w słup, przedstawiająca w prawym polu koloru błękitnego połowę złotego orła górnośląskich Piastów, a w lewym polu koloru białego połowę czerwonej pięciolistnej róży (dwa płatki i dwie połówki) z trzema zielonymi działkami.

Symbolika herbu Godło miasta nawiązuje w motywie orła jednogłowego do Piastów opolskich, założycieli i właścicieli Olesna do roku 1532 (tj. śmierci ostatniego z nich Jana III), zaś w motywie róży pięciolistnej (symbol maryjny) wyraża samorząd miasta, w którego murach istniał już w średniowieczu klasztor Augustianów, którego patronką była w tym czasie Najświętsza Maria Panna.

Motyw orła jako emblemat władzy książęcej symbolizuje zwierzchnią władzę nad miastem Piasta opolskiego, Władysława I, do którego jego wkład jako obrońcy i opiekuna miasta.


Logo Olesna

logo-olesno.jpeg

Olesno posiada swój znak graficzny (logo) od 2001 r. Znak wyłoniony został drogą konkursu. Propozycje nadesłali plastycy profesjonalni, studenci uczelni artystycznych oraz plastycy amatorzy.

Jury wybrało pracę Eweliny Zając – studentki Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu. W jego opinii właśnie ten znak zawiera elementy wyszczególnione w regulaminie – nawiązanie do tradycji historycznych miast oraz odkreślenie związku z Opolszczyzną. Niewątpliwie inspiracją do jego zaprojektowania była analiza i synteza wynikająca z obserwacji jednego z najpiękniejszych zabytków architektonicznych miasta – kościoła św. Michała, będącego charakterystycznym elementem rynku. Swobodne pociągnięcia pędzla nadaje formie lekkości, prostota nowoczesności. Barwy, które zostały wykorzystane w wersji kolorystycznej znaku zaczerpnięte zostały z herbu miasta. Jury uznało, że znak jest doskonałym przykładem nowoczesnego wzornictwa wykorzystywanego w identyfikacji wizualnej.


Flaga Olesna

flaga-olesno.jpeg

Flagę miasta Olesna stanowi płat tkaniny o dwóch podłużnych połowach - lewej w kolorze żółtym, prawej w kolorze błękitnym z herbem miasta umieszczonym w górnej połowie chorągwi.

Pliki do pobrania:
MP3Piosenka o Oleśnie_1.mp3
MP3Piosenka o Oleśnie_2.mp3
MP3Piosenka o Oleśnie_3.mp3
PDFFolder informacyjny Miasto i Gmina Olesno 2008.pdf

×

Wyszukaj w serwisie

Najczęściej wyszukiwane frazy: